print
Tabularium # 7
“Van de weg af” – Robbrecht en Daem

Intro

Au bois il y a un oiseau, son chant vous arrête et vous fait rougir.
Il y a une horloge qui ne sonne pas.
Il y a une fondrière avec un nid de bêtes blanches.
Il y a une cathédrale qui descend et un lac qui monte.
Il y a une petite voiture abandonnée dans le taillis, ou qui descend
le sentier en courant, enrubannée.
Il y a une troupe de petits comédiens en costumes, aperçus sur la
route à travers la lisière de bois.
Il y a enfin, quand l’on a faim et soif, quelqu’un qui vous chasse.
Uit: “ILLUMINATIONS”, “Enfance” III – Arthur Rimbaud

 

Robbrecht en Daem

In de architectuur van het duo Robbrecht en Daem speelt kunst al van bij het begin een hoofdrol. Gevolg is dat er in heel wat opdrachten die ze genereerden en tot uitvoering hebben gebracht een verbondenheid met kunst centraal staat. De dialoog tussen architectuur en kunst is ondertussen uitgegroeid tot een leidraad binnen hun oeuvre. Het begon midden de jaren tachtig met een woonhuis van een kunstverzamelaar. Vervolgens vroeg in 1986 Kasper König hen om geschikte ruimten te creëren binnen de muren van de St. Pietersabdij in Gent voor de presentatie van werk van onder andere Jef Geys, Raoul de Keyser en René Heyvaert. Vele creaties volgden: de ‘Aue Paviljoens’ voor Documenta IX in Kassel (later aangekocht door de stad Almere), een museumvleugel voor het Boymans van Beuningen, een concertgebouw in Brugge, etc…

Ooit zei Paul Robbrecht over een muur, dat die er stond “ten teken van de solidariteit die architectuur dient te betonen in de verovering van de plaats voor de kunst.”1 Architectuur beschikt over de mogelijkheid om een beeld te voorzien van een omgeving, een sfeer, waarin het kunstwerk ten volle zichzelf kan zijn. Vanuit dit perspectief is de architectuur van Robbrecht en Daem verdienstelijk aan de kunst die ze herbergt en omarmt. De architectuur is daarbij noch onderdanig, noch dominant. Veeleer is er sprake van een voortdurend zoeken naar synergie. Hun architectuur en de kunst die er zijn plaats in vindt bewegen versterkend – haast sensueel – om elkaar heen. Er is geen ballast, geen aanvullende franje, enkel een sober maar krachtig 1 op 1 contact tussen beide.

En toch … Ik stel voor dat we het deze keer verder niet hebben over de relatie tussen de architectuur van Robbrecht en Daem en de kunst die daarin haar plaats vindt. Los van het feit of het bouwwerk al dan niet ook een architecturaal (functioneel) doel dient, fascineert me in hun werk namelijk vooral ook de bijzondere poëtische verbeelding die het bouwwerk zelf uitdraagt. Voorts zijn er in het oeuvre van Robbrecht en Daem bouwwerken waar de vraag of het nu over architectuur of beeldende kunst gaat mijns inziens totaal zinloos is. Ze zijn het gewoonweg allebei. Op dit gegeven in hum oeuvre wordt in Tabularium # 7 de aandacht gericht.

Binnen de beslotenheid van de tentoonstellingsruimte – de voormalige ondergrondse bankkluis – wordt in “Van de weg af” een uitzicht gecreëerd op een paar recente bouwwerken. Het oudste dateert van een zestal jaar terug, het meest recente van vorig jaar. Ze hebben als gemeenschappelijk uitgangspunt dat ze in functie staan van een bijzonder uitzicht op de natuur en het landschap. Een focus op de natuur rondom ons, maar daarmee evengoed ook die binnen in ons. Tegelijk zijn deze bouwwerken ook beeldbakens in een landschappelijk kader. Herkenbare plekken op afstand, die uitnodigen om je er naar toe te begeven, zodoende de wereld even vanuit een ander standpunt te bekijken en er vervolgens weer vandaan te gaan. Plaatsen zoals de kunstenaar Juan Muñoz in een brief aan Robbrecht beschrijft: “…In een of ander boek dat nu verloren ligt in de laden van mijn herinnering, meen ik ooit te hebben gelezen dat de onvergetelijkste plekken niet naar zichzelf verwijzen, ook niet iets buiten zichzelf voorstellen, maar wel de ontmoeting met een andere individualiteit zoeken.”

In het kader van Tabularium bieden Robbrecht en Daem op persoonlijke manier met schetsen en foto’s zowel een inzicht in, als een uitzicht op een aantal van hun werken.

Algemene info

De foto’s in deze tentoonstelling zijn het werk van Kristien Daem.

Locatie: Projectruimte CBKNijmegen
Van 15.05.2008 t.e.m. 18.06.2008



Voetnoten

  1. uit: ‘De architectuur en het beeld’ – 1989 / auteur: Bart Cassiman []